Koranische wortels

Koranische wortels: de woordenschat van de Koran begrijpen

Wij danken Rémi B. voor zijn uitstekende werk over dit handvol koranische wortels, dat van nut zal zijn voor wie de eerste stappen zet in de studie van de woordenschat van de Koran en van de tafsîr (commentaar op of exegese van de Koran).

Wij danken ook Sarah van Harmony Design voor de kalligrafieën die zij speciaal voor deze gelegenheid heeft gemaakt.

Arabische kalligrafie van de term دين (dîn), wortel D-Y-N: religie, schuld en vergelding

De term din دين wordt doorgaans vertaald met “religie”. De term din vindt zijn oorsprong in de wortel D Y N د ي ن, die verwijst naar: schuldenaar zijn of worden, schulden maken, lenen, uitlenen, verschuldigd zijn, iemand iets verschuldigd zijn, vergelden, over iemand oordelen, een religie belijden, zich onderwerpen, gehoorzamen, onderwerpen, iemand volgen, loyaal en trouw zijn, dwingen, noodzaken.

Laten we hier stilstaan bij drie termen die van deze wortel zijn afgeleid.

De term daynoun دَيْنٌ, die betrekking heeft op: schuld, verschuldigde afdracht (met vaste vervaldag).

De term dinoun دِينٌ, die betrekking heeft op: vergelding, gewoonte, verbintenis, het feit iemand iets verschuldigd te zijn, verschuldigde eredienst, traditie, weg, oordeel, de verhouding die men met iemand heeft, manier van handelen, gehoorzaamheid, geloof, religie.

De term madinoun مَدِينٌ, die betrekking heeft op: schuldenaar, wie iets moet teruggeven, wie een schuld te betalen heeft, wie in de schuld staat, vergolden.

Ter illustratie van deze term bekijken we drie Franstalige vertalingen van soera 2, vers 132.

وَوَصَّىٰ بِهَآ إِبْرَٰهِۦمُ بَنِيهِ وَيَعْقُوبُ يَٰبَنِىَّ إِنَّ ٱللَّهَ ٱصْطَفَىٰ لَكُمُ ٱلدِّينَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ

“En Abraham deed deze aanbeveling aan zijn zonen en aan Jakob: ‘O mijn zonen, waarlijk, Allah heeft voor jullie de verschuldigde Eredienst gekozen. Sterf dus niet anders dan in onderwerping!’” Maurice Gloton

“Zo luidde ook de aanbeveling van Abraham aan zijn zonen. En Jakob: ‘Mijn kinderen, God heeft voor jullie de religie gekozen: sterf niet zonder te behoren tot Hen-die-zich-onderwerpen’.” Jacques Berque

“Ibrahim en Ya’qûb (Jakob) bevalen deze traditie aan hun zonen aan: Mijn zonen, God heeft voor jullie deze religie gekozen, sterf dus niet anders dan als belijders van de islam.” AbdAllah Penot

Arabische kalligrafie van de term إِقْرَأْ (iqra'), wortel Q-R-A: reciteren, lezen, mondeling overdragen

De term Iqra إِقْرَأْ komt van de wortel Q R A ق ر أ en verwijst naar het idee van: reciteren, (mondeling) overdragen, zeggen, lezen, citeren, bestuderen, uitspreken, de verschillende delen tot een geheel samenvoegen, een synthese maken, bijeenbrengen, drachtig zijn (het vrouwtje en haar foetus) en werpen, de menstruatie beëindigd hebben, regelmatig waaien (wind).

We staan hier stil bij drie termen die van de wortel Q R A zijn afgeleid.

De term qourou’oun قُرُوءٌ, die verwijst naar: einde van de menstruatie, staat van rituele reinheid van een vrouw, periode, cyclus, moment, tijd, maat, rijm van dichtregels.

De term qouranoun قُرْآنٌ, die verwijst naar: (geopenbaarde) recitatie, het reciteren, het lezen, het mondeling overdragen van het goddelijke Woord door het ritueel te reciteren, Qur’an, (koranische) recitatie.

De term aqra’a أَقْرَأَ, die verwijst naar: laten reciteren, te lezen geven, mondeling overdragen, op vaste tijden waaien (winden), naderen, elkaar raken (wenkbrauwen), uitstellen, achterblijven, van een reis terugkeren.

Laten we hier stilstaan bij soera 16, vers 98.

فَإِذَا قَرَأْتَ ٱلْقُرْءَانَ فَٱسْتَعِذْ بِٱللَّهِ مِنَ ٱلشَّيْطَٰنِ ٱلرَّجِيمِ

“Wanneer je de Qur’an uitspreekt, zoek dan de bescherming van Allah tegen Satan de gestenigde!” Maurice Gloton

“Wanneer je de Koran wilt psalmodiëren, vraag God dan om toevlucht tegen Satan de gestenigde.” Jacques Berque

“Zodra je de Koran psalmodieert, vraag God (voordat je aan je lezing begint) je te behoeden voor Satan de vervloekte” AbdAllah Penot

Hier volgt een kort fragment uit het werk van Maurice Gloton, Une approche du Coran par la grammaire et le lexique:

“De leidende gedachte achter al deze betekenissen is dat de Qur’an, vanuit semantisch en religieus oogpunt, de Recitatie of her-citatie is van het door God geopenbaarde Woord, en dat de Qur’an een synthetisch goddelijk onderricht bevat, tegelijk allesomvattend en expliciet, overgedragen door de adem van de Geest; hij verwijst dan naar de mondelinge overlevering en naar het gehoor, en dus naar het gearticuleerde woord. De Traditie leert dat de Qur’an de Openbaring van God is, oftewel de Nederdaling van het goddelijke Woord op Zijn Gezant, Muhammad, door bemiddeling van de engel Gabriël, die gelijkgesteld wordt met een aspect van de Geest van Heiligheid (ruh al Qudus).”

Arabische kalligrafie van de naam مُحَمَّد (Muhammad), van de wortel Ḥ-M-D: lof, loftuiting en dankzegging

Laten we stilstaan bij de naam van de Profeet van de islam, Muhammad مُحَمَّد (vrede zij met hem).

Muhammad duidt natuurlijk een bepaalde persoon aan, maar ook deze naam vindt zijn oorsprong in een eigen wortel. Muhammad komt van de wortel H M D ح م د, die verwijst naar: loven, prijzen, verheerlijken, danken, goedkeuren, dank betuigen, iemand lof waardig achten, iemands deugden verkondigen.

Laten we stilstaan bij drie termen die van deze wortel zijn afgeleid.

De term hamdoun حَمْدٌ, die verwijst naar: loftuiting, lof, dank, dankzegging, en die we met name terugvinden in de uitdrukking Hamdulillah (Lof zij God).

De term Ahmadoun أَحْمَدّ, die verwijst naar: meer of zeer lof waardig, meest geprezen – Ahmad, hemelse naam van de Profeet.

De term Muhammadoun مُحَمَّدٌ, die verwijst naar: overladen met lof, tot geprezene gemaakt – de naam van de Profeet – afgeleid naamwoord dat de tijd en de plaats uitdrukt waarin de lofprijzingen (van God) of Zijn volmaaktheden tot uitdrukking komen.

Het lijkt ons niet bijzonder zinvol de vertalingen van deze termen te vergelijken, aangezien daarover in grote lijnen consensus bestaat.

Toch komen we de uitdrukking Hamdulillah الحَمْدُ لِلَه uiteraard tegen, met name in de soera Al-Fâtiha, de soera van de Opening. Hier zien we dat de term telkens op precies dezelfde manier wordt vertaald.

ٱلْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ ٱلْعَٰلَمِينَ

“De lof komt Allah toe, de Enseigneur van de wezens van het Universum” Maurice Gloton

“Lof zij God, Heer van de universa” Jacques Berque

“De lof komt God toe, de Soeverein van de werelden” Abdallah Penot

Arabische kalligrafie van het woord إسلام (islâm), wortel S-L-M: zich volledig overgeven en daarbij veilig en wel blijven

In deze studie van de term islam valt op dat hij doorgaans niet wordt vertaald, omdat hij onmiddellijk verwijst naar de geopenbaarde religie van de moslims; in de Koran wordt hij echter ook gebruikt in de betekenis van de oorspronkelijke religie.

Om deze term beter te proberen begrijpen, staan we dus stil bij zijn wortel S L M, die betrekking heeft op: veilig en wel zijn, ongeschonden zijn of blijven, in goede staat houden, het goed maken, ontsnappen, vrij zijn van.

Laten we hier enkele termen bekijken die van de wortel S L M zijn afgeleid.

De term salamoun, die verwijst naar: toestand van wie veilig en wel is, vrede, bescherming, ongeschondenheid, veiligheid, behoud, heil, groet.

De term soulamoun, die verwijst naar: middel waarmee men ontsnapt of iets bereikt, ladder, en die we terugvinden in soera 52, vers 38.

De term Souleyman, die verwijst naar: Salomo (de profeet-koning)

De term islam, die verwijst naar: islam (religie), het ongeschonden, veilig en wel bewaren, het zich volledig overgeven, enz.

De term mouslimouna, die verwijst naar: wie zich veilig en wel, ongeschonden bewaart, wie zich overgeeft om zich te behoeden, zij die zich onderwerpen; we vinden hem met name terug in soera 6, vers 163.

Merk op dat de term mouslimouna (meervoud van mouslim) in de praktijk vaak met “moslims” wordt vertaald. “Moslim” is echter niet meer dan de vernederlandste vorm van de term mouslim, die wel degelijk een eigen betekenis heeft.

Laten we de twee hierboven genoemde verzen als referentie nemen, op basis van drie verschillende Franstalige vertalingen.

Eerste referentie: soera 52, vers 38.

أَمْ لَهُمْ سُلَّمٌۭ يَسْتَمِعُونَ فِيهِ ۖ فَلْيَأْتِ مُسْتَمِعُهُم بِسُلْطَٰنٍۢ مُّبِينٍ

“Of hebben zij een ladder van waaruit zij zouden luisteren? Laat dan wie zou luisteren met een overtuigend argument komen!” Maurice Gloton

“beschikken zij over een ladder om van daarboven (de hemelen) af te luisteren? Laat wie van hen luistert een overtuigende rechtvaardiging voorleggen…” Jacques Berque

“Of zouden zij over een ladder beschikken waarmee zij (de berichten uit de hemel) kunnen afluisteren? Laat hun toehoorder dan een duidelijk bewijs voorleggen!” AbdAllah Penot

Tweede referentie: soera 6, vers 163

ا شَرِيكَ لَهُۥ ۖ وَبِذَٰلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا۠ أَوَّلُ ٱلْمُسْلِمِينَ

“‘Hem geen mede-vergoddelijkte!’ Dat is het Bevel dat ik heb ontvangen, en zie, ik ben de eerste van hen die zich overgeven om zich te behoeden (of: zich onderwerpen).” Maurice Gloton

“Hij heeft geen deelgenoten. Dat is het gebod dat ik heb ontvangen. Ik ben de eerste van Hen-die-zich-onderwerpen.” Jacques Berque

“die geen deelgenoten heeft. Dat is wat mij bevolen is te belijden, en ik ben de eerste die zich onderwerpt.” AbdAllah Penot

Arabische kalligrafie van de term رَبّ (Rabb) in een mandala, wortel R-B-B: meester, opvoeder en heer die onderwijst

De term Rabb vindt zijn oorsprong in de wortel R B B ر ب ب, die verwijst naar: het idee van beheersen en opvoeden, meester, hoofd, heer zijn, controle hebben over, gezag uitoefenen, bijeenbrengen, verenigen, ordenen, schikken, grootbrengen, opvoeden, bezitten, eigenaar zijn, het idee van duurzaamheid, iets parfumeren.

Interessant is hier dat Maurice Gloton gebruikmaakt van de term enseigneur, een oud Frans woord dat “leraar” (enseignant) en “heer” (seigneur) samenvoegt.

We staan stil bij twee termen die van deze wortel zijn afgeleid.

De term Rabboun رَبٌ, die betrekking heeft op: meester, heer, opvoeder, wie met gezag en deskundigheid onderwijst, enseigneur, bezitter, eigenaar, en die we met name terugvinden in soera 1, vers 2

De term Rabbaniyouna رَبَّانِيٌونَ, die betrekking heeft op: wie toebehoort aan de heer, aan de meester, wetgeleerde, rabbijn, wie met het onderricht verbonden is, van de aard van de opvoedende meesters, en die we met name terugvinden in soera 3, vers 79.

Om deze twee termen te illustreren, nemen we twee koranpassages als referentie en vergelijken we ze aan de hand van verschillende Franstalige vertalingen.

Eerste referentie: soera 1, vers 2

ٱلْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ ٱلْعَٰلَمِينَ

“De lof komt Allah toe, de Enseigneur van de wezens van het Universum” Maurice Gloton

“Lof zij God, Heer van de universa” Jacques Berque

“De lof komt God toe, de Soeverein van de werelden” Abdallah Penot

Tweede referentie: soera 3, vers 79

مَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُؤْتِيَهُ ٱللَّهُ ٱلْكِتَٰبَ وَٱلْحُكْمَ وَٱلنُّبُوَّةَ ثُمَّ يَقُولَ لِلنَّاسِ كُونُوا۟ عِبَادًۭا لِّى مِن دُونِ ٱللَّهِ وَلَٰكِن كُونُوا۟ رَبَّٰنِيِّۦنَ بِمَا كُنتُمْ تُعَلِّمُونَ ٱلْكِتَٰبَ وَبِمَا كُنتُمْ تَدْرُسُونَ

“Het zou niet passen dat iemand aan wie Allah de Schrift, het Meesterschap en het Profeetschap heeft gegeven, tot de mensen zegt: ‘Wees dienaren voor mij in plaats van Allah!’ Toon jullie veeleer als opvoedende meesters, naar de kennis van de Schrift die jullie overdragen en naar jullie toewijding aan de studie.” Maurice Gloton

“Geen mens die van God de Schrift, de norm en het profeetschap heeft ontvangen, heeft het recht tegen de anderen te gaan zeggen: ‘Wees, liever dan van God, aanbidders van mij’ Maar nee! Wees Mensen-van-de-Heer, juist op grond van jullie onderricht in de Schrift, op grond van jullie studie van de Schrift. ” Jacques Berque

“Het komt een mens die van God de Schriften, de wijsheid en het profeetschap heeft ontvangen niet toe om daarna tot de mensen te zeggen: Wees mijn dienaren en niet die van God; maar (hij zal veeleer tot hen zeggen): Wees geleerden (van de Wet), aangezien jullie de Schriften onderwijzen en bestuderen.” AbdAllah Penot

Arabische kalligrafie van de basmala met de Namen Raḥmân en Raḥîm, wortel R-Ḥ-M: barmhartigheid en uitstralende liefde

Hier volgen twee centrale termen van de Koran, Rahman رَحْمَان en Rahim رَحِيمٌ , goddelijke Namen of Eigenschappen die doorgaans worden vertaald als de Al-Barmhartige, de Zeer-Barmhartige.

Deze termen vinden hun oorsprong in de wortel R H M ر ح م, die verwijst naar de ideeën van: een rekbare plaats waarin het zaad wordt gelegd dat mogelijkheden verwerkelijkt volgens een proces van liefde, vandaar het idee van baarmoeder, van barmhartigheid, van zich uitbreidende liefde, van ontplooiing, van uitstraling, van ontkieming, liefde uitstralen, medelijden hebben, barmhartigheid betonen, mededogen hebben, genadig zijn, in het kraambed sterven.

We staan stil bij drie termen die van deze wortel zijn afgeleid.

De term رَحْمَةٌ (rahmatoun), die betrekking heeft op: uitstralende liefde, medelijden, barmhartigheid, mededogen, en die we terugvinden in soera 6, vers 54, vertaald als “de Barmhartigheid”.

De term أَرْحَامٌ (arhamoun) (meervoud van rahimoun), die betrekking heeft op: baarmoeders, moederschoten, bloedbanden, bloedverwantschap, en die we terugvinden in soera 13, vers 8, vertaald als “de baarmoeders”.

Ten slotte de term رَحِيمٌ (rahimoun), die betrekking heeft op: Zeer barmhartig, vol liefde en erbarmen, zeer meedogend, wie voorwerp van mededogen is, en de term رَحْمَانٌ rahmanoun, die betrekking heeft op: Geheel vervuld van uitstralende liefde en van barmhartigheid, Al-Barmhartige. Twee termen die we met name terugvinden in soera 1, vers 1.

Ter herinnering: we baseren ons op het werk van Maurice Gloton “Approche du Coran par la grammaire et le lexique”.

We bekijken hier dus de drie hierboven genoemde verzen in het licht van drie verschillende vertalingen.

Eerste referentie, soera 6, vers 54

وَإِذَا جَآءَكَ ٱلَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِـَٔايَٰتِنَا فَقُلْ سَلَٰمٌ عَلَيْكُمْ ۖ كَتَبَ رَبُّكُمْ عَلَىٰ نَفْسِهِ ٱلرَّحْمَةَ ۖ أَنَّهُۥ مَنْ عَمِلَ مِنكُمْ سُوٓءًۢا بِجَهَٰلَةٍۢ ثُمَّ تَابَ مِنۢ بَعْدِهِۦ وَأَصْلَحَ فَأَنَّهُۥ غَفُورٌۭ رَّحِيمٌۭ

“En wanneer zij tot jou komen die, door Onze Tekenen, het toevertrouwde Pand in praktijk brengen, zeg dan: ‘Vrede zij met jullie! Jullie Enseigneur heeft op Zijn Ziel de uitstralende Liefde geschreven. Zo zal wie van jullie uit onwetendheid schade heeft aangericht, en daarna is teruggekeerd en zich heeft gebeterd, Hem Zeer-Bedekkend, Zeer-Stralend van Liefde vinden.’” Maurice Gloton

“Komen zij tot jou die in Onze Tekenen geloven, zeg hun dan: ‘Heil over jullie! Jullie Heer legt Zichzelf de Barmhartigheid op: wie van jullie ook uit onwetendheid kwaad doet, en daarna tot God terugkeert en zich betert – God is Al-Vergeving, Barmhartig’” Jacques Berque

“Als zij die in Onze Tekenen geloven tot Jou komen, zeg hun dan: Vrede zij met jullie! Jullie Heer heeft Zichzelf de Barmhartigheid voorgeschreven; zo zal wie uit onwetendheid een misdaad begaat, er berouw over heeft en zich betert, God Vergevend en Barmhartig vinden” AbdAllah Penot

Tweede referentie, soera 13, vers 8

ٱللَّهُ يَعْلَمُ مَا تَحْمِلُ كُلُّ أُنثَىٰ وَمَا تَغِيضُ ٱلْأَرْحَامُ وَمَا تَزْدَادُ ۖ وَكُلُّ شَىْءٍ عِندَهُۥ بِمِقْدَارٍ

“Allah weet wat elk vrouwelijk wezen draagt en hoe de baarmoeders samentrekken en uitzetten. Bij Hem is aan alles een maat toegewezen” Maurice Gloton

“God kent wat ieder vrouwelijk wezen draagt, en zowel het samentrekken als het uitzetten van de baarmoeders: alles vindt in Hem zijn maat”. Jacques Berque

“God weet wat elk vrouwelijk wezen (in haar schoot) draagt, evenals het samentrekken en uitzetten van elke baarmoeder, aangezien alle dingen bij Hem (vastgelegd zijn) volgens een (bepaalde) maat.” AbdAllah Penot

Ten slotte de derde referentie, soera 1, vers 1

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ

“In de Naam van Allah, de Al-Stralende van Liefde, de Zeer-Stralende van Liefde” Maurice Gloton

“In de naam van God, de Al-Barmhartigheid, de Barmhartige” Jacques Berque

“In de Naam van God, de Al-Barmhartige, de Zeer-Barmhartige” AbdAllah Penot

Arabische kalligrafie van de term إيمان (îmân), wortel A-M-N: veiligheid, geborgenheid, vertrouwen, trouw en geloof

De wortel van de term Iman is A M N ( ء م ن ) en verwijst naar: het idee van veiligheid, geborgenheid, vertrouwen, behoud, gerustgesteld zijn, instemmen, trouw, geloof hechten, loyaliteit, bescherming, geloof.

We kunnen hier drie termen uitlichten, met name uit de Koran, die hun oorsprong vinden in de wortel A M N.

De term أَمْنٌ (amnoun), die betrekking heeft op: veiligheid, geborgenheid, veilige plaats, schuilplaats, loyaliteit.

De term آمِينٌ (aminoun), die betrekking heeft op: veilig, trouw, betrouwbaar, loyaal, bewaarder.

De term آمَنَ (amana), die betrekking heeft op: veiligheid brengen, vertrouwen geven, geruststellen, geloof stellen in, het toevertrouwde Pand in praktijk brengen, instemmen, geloven in, in veiligheid brengen, kalmeren, beschutten, en die we terugvinden in soera 4, vers 175, als “toevertrouwd Pand”.

De term مُؤْمِنٌ (mouminoun), die betrekking heeft op: wie veiligheid en geloof brengt, wie geruststelt, wie vertrouwen geeft, trouw, gelovige, wie het toevertrouwde Pand in praktijk brengt, en die we met name terugvinden in soera 4, vers 175

Ter informatie: de koranverwijzing die hier wordt gebruikt, is die van Maurice Gloton.

Tot slot is het belangrijk de verschillende bestaande vertalingen in drie Franstalige edities te tonen.

We nemen soera 4, vers 175 als referentie.

فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ بِٱللَّهِ وَٱعْتَصَمُوا۟ بِهِۦ فَسَيُدْخِلُهُمْ فِى رَحْمَةٍۢ مِّنْهُ وَفَضْلٍۢ وَيَهْدِيهِمْ إِلَيْهِ صِرَٰطًۭا مُّسْتَقِيمًۭا

“Wat hen betreft die het toevertrouwde Pand in praktijk hebben gebracht en bij Hem bescherming hebben gezocht: Hij zal hen binnenleiden in een uitstralende liefde die van Hem uitgaat en hun een gunst schenken. En Hij zal hen tot Zich leiden over een weg die rechtschapenheid vereist.” Maurice Gloton

“Wat hen betreft die in God geloven en zich in Hem versterken: Hij zal hen binnenleiden in een barmhartigheid die van Hem komt, een genade. Hij leidt hen naar Zich langs een weg van rechtschapenheid…” Jacques Berque

“God zal hen die geloofd hebben en zich aan Hem hebben vastgehouden, opnemen in de schoot van Zijn Barmhartigheid en Zijn Genade, en Hij zal hen over een rechte weg leiden” AbdAllah Penot

Een andere referentie: soera 49, vers 10

إِنَّمَا ٱلْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌۭ فَأَصْلِحُوا۟ بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ

“Zij die het toevertrouwde Pand in praktijk brengen, zijn waarlijk broeders. Verzoen dan jullie broeders en wees op jullie hoede voor Allah. Mogen jullie voorwerp worden van de uitstraling van liefde!” Maurice Gloton

“De gelovigen zijn niets dan broeders. Verzoen dus jullie broeders. Wees beducht voor God, in de hoop zelf Zijn barmhartigheid binnen te gaan” Jacques Berque

“De gelovigen zijn niets anders dan broeders! Zet jullie dus in om hen te verzoenen en vrees God, opdat jullie barmhartigheid moge worden betoond.” AbdAllah Penot

Arabische kalligrafie van het woord الروح (rûḥ), de geest, spirituele levensadem, wortel R-W-Ḥ

Het woord ruh (رُوح), gewoonlijk vertaald met “geest”, komt van de wortel R W H ( ر و ح ), die het idee oproept van een aangename geur, van een verfrissende en verkwikkende luchtbeweging in de avond, aan de wind blootgesteld zijn, zich over iets verheugen, beginnen, ergens toe overgaan.

We kunnen hier drie termen uit de Koran uitlichten die hun oorsprong vinden in de wortel R W H.

De term رَوْحٌ (rahoun), die betrekking heeft op: frisse adem, rust, vreugde, ontspanning, voldoening, mededogen, bijstand, hulp, en die we terugvinden in soera 56, verzen 88 en 89, vertaald als “frisse adem”.

De term رَيْحَانٌ (rayhanoun), die betrekking heeft op: welriekende plant, balsemende geuren, levensonderhoud, wat nodig is om te leven, en die we eveneens terugvinden in soera 56, verzen 88 en 89, vertaald als “balsemende geuren”.

Ten slotte de term رُوحٌ (ruhoun), die betrekking heeft op: spirituele levensadem, levensgeest, spiritueel levensbeginsel, ziel, (goddelijke) geest, en die we onder meer terugvinden in soera 17, vers 85, vertaald als “Geest”.

Tot slot is het belangrijk de verschillende vertalingen te tonen die in Franstalige edities bestaan, ook al kan dat nooit volledig zijn.

We nemen soera 56, verzen 88 en 89 als referentie.

فَأَمَّآ إِن كَانَ مِنَ ٱلْمُقَرَّبِينَ

فَرَوْحٌۭ وَرَيْحَانٌۭ وَجَنَّتُ نَعِيمٍۢ

“Welnu, als hij tot de nabijgebrachten behoort,
Rust, mirte en de Tuin van het geluk.” Jacques BERQUE

“En als hij (de overledene) dan tot de Nabijgebrachten zou behoren,
(voor hem) dan een frisse, verkwikkende adem, balsemende geuren en een tuin van Gelukzaligheid” Maurice Gloton

“Als de overledene tot de nabijgebrachten behoort,
zal hij rust en geuren smaken in de tuinen der genietingen” Abdallah Penot

Een andere referentie, soera 17, vers 85, die ons misschien nog meer zal interesseren.

وَيَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلرُّوحِ ۖ قُلِ ٱلرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّى وَمَآ أُوتِيتُم مِّنَ ٱلْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًۭا

“Men ondervraagt je over de Geest. Zeg: de Geest behoort tot het domein van God, en van de kennis is jullie slechts een heel karig deel gegeven.” Jacques Berque

“En zij ondervragen je over de Geest. Zeg: de Geest komt voort uit het Bevel van mijn Enseigneur, en jullie is slechts weinig kennis gegeven” Maurice Gloton

“Zij ondervragen je over de Geest. Antwoord hun: de Geest komt voort uit het Bevel van mijn Heer, en jullie is slechts weinig kennis gegeven” Abdallah Penot

Bedankt voor het lezen; dit artikel steunt hoofdzakelijk op het werk “Approche du Coran” van Maurice Gloton.

Arabische kalligrafie van de term الشهادة (shahâda), wortel SH-H-D: getuigenis en geloofsbelijdenis

Vandaag staan we stil bij de term Shahada ( شَهَادة ), de islamitische geloofsgetuigenis en een van de vijf zuilen van de islam.

“Ik getuig dat er geen godheid is dan God, en ik getuig dat Muhammad Zijn gezant is.”

“Ašhadu ʾan lâ ʾillâha ʾillâ -llâh, wa-ʾašhadu ʾanna Muḥammadan rasûlu-llâh”

أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا ٱللَّٰهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ ٱللَّٰ

De wortel van het woord Shahada is SH H D ( ش ه د ), die verwijst naar: bijwonen, aanwezig zijn, getuige zijn van, getuigenis afleggen, getuigen, waarnemen, betuigen, een verklaring afleggen, bevestigen, verklaren, erkennen.

We kunnen hier drie termen uit de Koran uitlichten die hun oorsprong vinden in de wortel SH H D; we zullen zien dat de termen dicht bij elkaar blijven liggen.

De term شَهَادَةٌ (Shahadatoun), die betrekking heeft op: getuigenis, attestatie, getuigenverklaring, certificaat, aanvoering van bewijs, belijdenis van de islam, en die we terugvinden in soera 6, vers 19, vertaald als “getuigenis”.

De term شَهِيدٌ (Shahidoun), die betrekking heeft op: getuige, martelaar voor het geloof, en die we terugvinden in soera 6, vers 19, vertaald als “getuige”.

Ten slotte de term مَشْهَدٌ (mash-hadoun), die betrekking heeft op: plaats van getuigenis, van contemplatie, van martelaarschap, van samenkomst, aanwezigheid, aanblik, gezicht, schouwspel, en die we terugvinden in soera 19, vers 37, vertaald als “aanwezigheid”.

Ter informatie: de koranverwijzing die hier wordt gebruikt, is die van Maurice Gloton.

Tot slot is het belangrijk de verschillende bestaande vertalingen in drie Franstalige edities te tonen.

We nemen soera 6, vers 19 als referentie.

قُلْ أَىُّ شَىْءٍ أَكْبَرُ شَهَٰدَةًۭ ۖ قُلِ ٱللَّهُ ۖ شَهِيدٌۢ بَيْنِى وَبَيْنَكُمْ ۚ وَأُوحِىَ إِلَىَّ هَٰذَا ٱلْقُرْءَانُ لِأُنذِرَكُم بِهِۦ وَمَنۢ بَلَغَ ۚ أَئِنَّكُمْ لَتَشْهَدُونَ أَنَّ مَعَ ٱللَّهِ ءَالِهَةً أُخْرَىٰ ۚ قُل لَّآ أَشْهَدُ ۚ قُلْ إِنَّمَا هُوَ إِلَٰهٌۭ وَٰحِدٌۭ وَإِنَّنِى بَرِىٓءٌۭ مِّمَّا تُشْرِكُونَ

“Zeg: ‘Welk ding (of: welke werkelijkheid) is oneindig groot om te getuigen?’ Zeg: ‘Allah is Getuige tussen mij en jullie, en deze Qur’an is mij ingegeven opdat ik jullie daarmee zou waarschuwen, jullie en allen die hij bereikt. Zijn jullie het werkelijk die getuigen dat er naast Allah andere aanbeden goden (bestaan)?’ Zeg: ‘Ik getuig dat niet!’ Zeg: ‘Wat Hij is: één enige aanbeden God, en waarlijk, ik verwerp wat jullie Hem als deelgenoten toevoegen!’”. Maurice Gloton

“Zeg: ‘Wat kan er als getuigenis verhevener zijn?’ Zeg: ‘God getuigt tussen jullie en mij dat deze Koran mij geopenbaard is opdat ik jullie zou alarmeren, jullie en ieder die zijn boodschap bereikt. En jullie, gaan jullie getuigen dat er naast God andere goden zijn?’ Zeg: ‘Ik weiger zo’n getuigenis af te leggen!’ Zeg: ‘Als enige god is er alleen Hij. Ik verklaar mij onschuldig aan wat jullie Hem als deelgenoten toevoegen’”. Jacques Berque

“Vraag hun: Van welk ding is de getuigenis het grootst? Antwoord: God is Getuige tussen jullie en mij; deze Koran is mij ingegeven om jullie te waarschuwen, en ook hen die hij zal bereiken. Zullen jullie werkelijk staande houden dat er naast God andere godheden zijn? Antwoord: Daarvan zal ik niet getuigen! God is één Enige Godheid, en ik verwerp wat jullie Hem als deelgenoten toevoegen” AbdAllah Penot

Een andere referentie, soera 19, vers 37.

فَٱخْتَلَفَ ٱلْأَحْزَابُ مِنۢ بَيْنِهِمْ ۖ فَوَيْلٌۭ لِّلَّذِينَ كَفَرُوا۟ مِن مَّشْهَدِ يَوْمٍ عَظِيمٍ

“Toen raakten de groeperingen onderling verdeeld. Welk een nood dus voor hen die het geloof hebben verworpen, bij hun aanwezigheid op een beslissende Dag!” Maurice Gloton

“Onder hen raakten de facties echter verdeeld. Wee de ontkenners, wanneer zij eenmaal in de aanwezigheid van een verschrikkelijke Dag worden gebracht” Jacques Berque

“De verschillende partijen werden het onderling oneens (over Jezus). Wee de ongelovigen wanneer zij die Verschrikkelijke Dag zullen meemaken” AbdAllah Penot

Ontdek onze cursussen Arabisch en tafsîr om deze thema’s te verdiepen aan de hand van de koranische tekst zelf.

Arabische cursussen bij het Instituut Imtiyaz

Streven naar uitmuntendheid in het onderwijs. Ontdek onze online cursussen koranisch Arabisch en tafsîr (koranexegese); de lessen worden in het Frans gegeven. Instituut Imtiyaz

Verdieping

Wie de wortels begrijpt, betreedt al de taal van de Koran. De methode Koranisch Arabisch bouwt deze woordenschat stap voor stap op, rechtstreeks vanuit de heilige tekst.

Of je nu zelfstandig studeert of het in de klas gebruikt, Koranisch Arabisch: De taal van de Koran begrijpen biedt een gestructureerde leerweg in de taal waarin het woord van God werd geopenbaard. De opbouw en de inhoud worden toegelicht op de pagina over de methode.